Süre (Frist), bir işi yapmanız gereken zaman dilimidir. Sürenin sonunda bir son gün vardır. Bu güne kadar örneğin bir formu teslim etmeniz, bir faturayı ödemeniz ya da resmi bir karara (Bescheid) itiraz etmeniz gerekir. Süreyi kaçırırsanız bunun olumsuz sonuçları olabilir. Belki bir hakkınızı kaybedersiniz, bir ücret ödemeniz gerekir ya da para cezası (Bußgeld) alırsınız.
Bu kelimeyle nerede karşılaşırsınız?
Bu kelime resmi dairelerden, kurumlardan, sigortalardan ve ev sahiplerinden gelen pek çok mektupta geçer. Tipik durumlar şunlardır:
- Taşındıktan sonra yeni evinizi belirli bir süre içinde vatandaşlık dairesine (Bürgeramt) bildirmeniz gerekir. Daha fazla bilgi için: İkamet kaydı yaptırmak.
- Oturma izninizin (Aufenthaltstitel) süresi yakında doluyor. Uzatma başvurusunu süre dolmadan zamanında yapmanız gerekir. Daha fazla bilgi için: Oturma iznini netleştirmek.
- Bir resmi daire size bir karar gönderir. Altında genellikle bir itiraz yolları bilgilendirmesi (Rechtsbehelfsbelehrung) bulunur. Orada ne zamana kadar itiraz (Widerspruch) edebileceğiniz yazar.
- Bir resmi daire sizden eksik belgeleri sonradan göndermenizi ister, örneğin çocuk parası (Kindergeld) için.
- Bir fatura ya da ödeme ihtarı (Mahnung) bir ödeme süresi (Zahlungsfrist) belirtir.
Sık sık „innerhalb von zwei Wochen“ (iki hafta içinde), „bis spätestens 15. März“ (en geç 15 Mart'a kadar) ya da „binnen eines Monats nach Bekanntgabe“ (tebliğden sonraki bir ay içinde) gibi ifadeler okursunuz. „binnen“ kelimesi „innerhalb von“, yani „… içinde“ anlamına gelir.
Ne yapmalısınız?
- Mektubu hemen açın. Bazı süreler mektup size ulaştığı anda başlar. Mektubu aldığınız tarihi not edin. Zarfı da saklayın.
- Son günü bulun. Mektupta „Frist“, „bis zum“, „spätestens“ veya „innerhalb von“ gibi kelimeleri arayın. Son günü takviminize yazın.
- Erken davranın. Son güne kadar beklemeyin. Postayla gönderilen mektuplar zaman alır. Genellikle önemli olan, yazınızın resmi daireye ne zaman ulaştığıdır, sizin ne zaman gönderdiğiniz değil.
- Kanıtları saklayın. Teslim ettiğiniz her şeyin bir fotokopisini ya da fotoğrafını alın. Önemli yazılarda iadeli taahhütlü mektup (Einschreiben) ya da teslim alındı belgesi (Eingangsbestätigung) mantıklıdır.
- Ek süre isteyin. Yetiştiremeyecekseniz, süre bitmeden önce süre uzatması (Fristverlängerung) isteyin. Bir gerekçe belirtin. Her süre uzatılamaz.
- Yardım alın. Mektubu anlamıyorsanız erkenden bir danışma merkezine (Beratungsstelle) sorun. Böylece yeterince zamanınız kalır.
Bir süre cumartesi, pazar ya da resmi tatil gününe denk gelirse, genellikle bir sonraki iş gününde sona erer. Resmi tatiller her eyalette aynı değildir. Emin değilseniz resmi daireye sorun.
Örnek
- „Bitte reichen Sie die fehlenden Unterlagen innerhalb einer Frist von zwei Wochen ein.“ (Lütfen eksik belgeleri iki haftalık süre içinde teslim edin.)
- „Gegen diesen Bescheid können Sie innerhalb eines Monats nach Bekanntgabe Widerspruch einlegen.“ (Bu karara, tebliğden sonraki bir ay içinde itiraz edebilirsiniz.)
- Resmi dairede: „Die Frist ist leider abgelaufen. Sie müssen einen neuen Antrag stellen.“ (Süre maalesef doldu. Yeni bir başvuru yapmanız gerekiyor.)
İlgili kavramlar
- Fristablauf: Sürenin sona erdiği an.
- Fristverlängerung: Zamanında isterseniz resmi dairenin size ek süre vermesi.
- Widerspruchsfrist: Bir karara itiraz edebileceğiniz süre.
- Termin: Belirli bir zaman, örneğin resmi dairede belirli bir gün ve saatteki görüşme (randevu).
- Stichtag: Bir kural için önemli olan belirli bir gün.
- fristgerecht: Zamanında, yani süre içinde.